Abuşacman

(hikäyä)
Bu kiñ söyäkle, çegän şikelle kara tänle tatar yegeten vzvodta gına tügel, rotada da añlap citkermilär ide. Beräülär anıñ turında: «Yöze kebek küñele dä kara tügelme?» — dip şiklänep karıylar; ikençelär, anıñ yanıp torgan kara küzlären iskä alalar da: «Bu qadär ärsez küzlär bulır da ikän»,— dilär; öçençe beräülär anıñ nık kısılgan neçkä irennären yaratmıylar; anıñ kılıç borının, alga çıgıp torgan kiñ iyägen onıtmauçılar da bar, köç häm ihtıyar kuäten belderep torgan bu kiñ iyäk hakında küplär: «Taş vatarga gına yarıy ul»,— dilär. Döres, bu fikerlärgä kuşılmauçılar da yuk tügel. Mäsälän, minometçılarnıñ vzvod komandirı leytenant Dayıv — şundıylarnıñ berse. Ul Abu-şahmannıñ nindider çiksez zur kaygı-häsrät utında yanuın sizä ide häm: «Duslarça ber utırıp söyläşergä kiräk, bälki, yärdämgä mohtacdır?» —dip uylıy ide eçennän. Läkin ber dä cayın turı kiterä almıy. Yä finnar belän bäreleşülär, yä öyränülär bula, yä Abuşahman üze produktlar, boyıpri-paslar öçen yulga çıgıp kitkän bula. Şunıñ östenä Abuşahman — ifrat däräcädä az süzle keşe. Ägär dä añardan kilep soramasalar, ul könnär buyı avızınnan süz çıgarmıy yöri. Soraularga isä gayät berkatlı cavap kaytara: «Eşlädem, baram, bardım». Monnan kala Abuşahmannıñ tagın ber säyer yagı bar. Faşistlar turında ul: «Barısı da ber et, läkin iñ-iñ kabahätläre — oçuçıları»,— di ide. «Ni öçen oçuçıları?» — disäñ, «Şulay...» —dip kırt kisä. Ägär dä kinättän samolet tavışı işetelsä, bizgäk totkan keşe şikelle kaltırana, küzläre yana, yöze kızarıp kitä...
Berkönne, töşke aşnı aşagannan soñ, vzvod cılı zemlyankada yal itä ide. «Yöz gramm»nan soñ, bigräk tä kiçä finnarnıñ atakaların uñışlı kaytargan öçen rota komandirınnan rähmät alganga, küñelläre gayät kütärenke bulgan minometçiklar, ber-bersen duslarça şayartışıp, rähätlänep köleşälär ide. Abuşahman isä alarga katnaşmıyça, dörläp yana torgan timer miç karşına utırgan da närsäder uylana häm ara-tirä miçkä utınnar taşlaştırgalıy. Korı utınnar yalt itep kabınıp kitkän çakta, Abuşahmannıñ yözendä yaktı şäülälär uynıy.
— Abu,— dip kıçkıra kemder karañgı nardan. Abuşahman endäşmi, tik başın kütärep karap kuya. Karañgı narda yözlär kürenmi, barı tik tämäke utları gına yaltırıy,
— Äy sin, bolay özderep karama äle, arka söyäklärem çemerdi,— di älege sugışçı häm kıçkırıp kölep cibärä.
— Abu, sin kızlar yanında da şulay avızıña su kabıp utıra ideñme? — dip sorıy ikençe beräü.
— Söygän kızıñ bar ideme sineñ, Abu?
Abuşahman urınınnan sikerep tora häm narda yatuçılarga şundıy açu katış şeltäle karaş taşlıy, tegelär, tellären teşlägän kebek, beryulı tınıp kalalar. Ul da bulmıy, Abuşahman, işekne şap itep yabıp, zemlyankadan çıgıp kitä.
— Gacäp keşe,— di soldatlarnıñ berse.— Min üzem eçendäge tışında bulgan keşelärne kübräk yaratam.
— Böten keşe dä sineñ kebek takıldavık bulsa, kem tıñlap torır ide ikän,— di ikençese aña karşı.— Keşelär başmak tügel, alarnı ber kalıpka salıp yasamıylar.
İşek açıldı häm zemlyankaga vzvod komandirı leytenant Dayıv kilep kerde. Anıñ karaşı açulı ide.
— Monısı soñgı märtäbä bulsın! Ägär dä şuşındıy eşegezne tagın ber tapkır kürsäm, miña üpkälämägez,— dide ul kisken tavış belän,— häzer barıgız da Abudan gafu ütenegez.
— İptäş leytenant, bez mıskıl itep tügel, bolay, uynap kına. Şayartkannı kem añlamıy...
— Şayarta belep şayartırga kiräk, iptäş yefreytor!
Leytenant, vzvodnı gayät uñaysız häldä kaldırıp, zemlyankadan çıkkanda, Abu, başın salındırıp, agaç töbenä utırgan ide. Tirä-yagında — ap-ak büreklär kigän biyek naratlar, ayak astında — mamıktay yomşak Kareliyä karı, küktä kärvan-kärvan ak bolıtlar yözä. Kaydadır yırakta tuplar tavışı işetelä, läkin alar bik yuaş sıman görseldilär.
Leytenant Abuşahman yanına kilde häm, anıñ iñbaşına kulın salıp, yomşak kına:
— Abu, sin iptäşläreñä üpkälämä. Alar usal niyät belän şayartmıylar,— dide.
Komandirnıñ kötmägändä kilep iñbaşına kulın saluı, birgäk tä anıñ tavışındagı cılılık Abuşahmanga köçle täesir itte. Ul sikerep ayakka bastı.
— Şulay da... avır miña... avır, iptäş leytenant. Sez belmisez bit...
Bu süzlärne Abuşahman şulkadär köçle sızlanu belän äytte, leytenantnıñ böten täne kaynarlanıp kitte. Ul bügengä qadär kızılarmeets belän söyläşergä vakıt taba almavı öçen küñelennän üz-üzen bik katı şeltäläp aldı.
Leytenant ikençe ber agaç töbenä utırdı häm, mömkin qadär sak bulıp, Abuşahmannıñ häteren kaldırmıy torgan süzlär tabarga tırışıp süzgä kereşte. Läkin leytenant kiräkle süzlärne taba almadımı, ällä başka ber-ber säbäp bar ideme, bu söyläşüdän rät çıkmadı. Başta äzräk canlanıp kitkän Abuşahman tora-bara bötenläy süränlände, leytenantnıñ böten soraularına berniçä süzdän torgan berkatlı cavaplar kaytara başladı. Ahırda leytenant, mondıy söyläşüneñ mäğnäse bulmavın sizep, urınınnan tordı. «Yuk, min sugışçılar belän söyläşä belmim ikän. Ällä inde ışanıp citmi, ällä tartına?» — dip uyladı ul. Mäktäp partasınnan — härbi uçilişega, annan tun-turı frontka kilep töşkän yäş leytenant şulay üz-üzennän kanäğat bulmıyça aptırap torgan çakta, svyaznoy kilep Dayıvnı ştabka çakırdı.
— Abu, zemlyankaga ker, monda salkın,— dide leytenant, başka süz taba almıyça, häm üze svyaznoy belän bergä ştabka kitep bardı.
Karañgı töşep kilgändä, Abuşahman brigada skladınnan boyıpripaslar alıp kayttı. Kitergän äyberlären tögäl kileş starşinaga tapşırgannan soñ, Abuşahman, atın tugarıp, aña peçän birde. Annarı, kultık astına ber töyençek kıstırıp, üzläreneñ zemlyankalarına yünälde. Ul kilep kerügä, beryulı berniçä sugışçı anı:
— Äydük, äydük, Abu. Miç yanına uz, tuñgansıñdır,— dip karşı aldılar.
Abuşahman, ğadätençä, alarga cavap birmäde. Yoklap yatkan leytenant yanına ütte dä anı uyata başladı.
— Abu, uyatma, ul yaña gına yokıga kitte. Üzeñ beläseñ, anıñ ikençe täülek inde yoklaganı yuk.
— Kiräk,— dide Abuşahman häm leytenantnıñ iy,ba-şına sak kına kagıldı.
Leytenant şunda uk sikerep tordı.
— Ä, Abu, kaytıp ta citteñmeni? Minalar alıp kayttıñmı?
— Äye.
— Äybät bulgan. Häzer aşa da yal it.
— Minem süzem bar ide, iptäş leytenant, tışka çıgıyk.
Sugışçılar, kızıksınıp, Abuşahmanga karadılar. Nindi yäşeren sere bar ikän anıñ? Leytenant isä, küp soraşıp tormıyça, iñbaşına kıska tunın saldı da Abuşahman artınnan çıktı.
Alar tanış agaç töpläre yanına kilep tuktadılar. Abuşahman at östenä yaba torgan yurganga törgän töyençekne çişep cibärde.
Leytenant, küzlärenä ışanmıyça:
— Bu närsä? — dip soradı. Anıñ aldında sarı kün sumka, ber öyem käğaz, kesä säğatläre häm dürt brauning yata ide.
— «Akkoş küle» yanında ber samolet vatılıp töşkän.
— Samolet vatılıp töşkän?
— Äye, oçuçıları ülgän. Min alarnş şuşı käğazläre belän koralların aldım. Bälki, kiräk bulır, didem.
— Älbättä, kiräk. Läkin samoletnıñ vatıluı beraz ga-cäbräk. Niçek buldı ikän?
— Belmim...
Kinät Abuşahmannıñ yöze agarıp kitte, ul kaltırangan tavış belän:
— Min üzemä bernärsä dä almadım. Menä, ezlägez... — dide häm kulların kütärde.
Leytenant şakkattı. Annarı, yılmaep:
— Yülär sin, Abu. Ällä bez siña ışanmıybız dip uylıysıñmı? — dide.— Eh sin! Äydä, ştabka kittek. Monda kıymmätle äyberlär bar bugay. Äydä.
Ştabta da Abuşahman leytenantka söylägän süzlärne genä kabatladı. Ahırda ştab naçalnigı:
— Bälki, faşist samoletın kayda bulsa da bezneñ oçuçılar dömbäslägännärder, ä Abu yanına citkäç ul «egılıp» töşkänder. Şulaymı, Abu? — di.
Abuşahman, anıñ süzen raslap, başın ide. Abuşahman çıgıp kitkäç, ştab naçalnigı, leytenant Dayıvka karap:
— Gacäp keşe,— dide.
— Gacäp,— dip, Dayıv ta aña kuşıldı,— läkin yahşı keşe.
— Şulay da sez, iptäş Dayıv, aña broneboyno-zaciga-telnıy patronnarnı kübräk biregez. Bälki, tagın berär faşist samoletı Abu turısına citkäç «egılmasmı».
Bu kızık vakıygadan soñ da Abuşahmannıñ tabigatendä üzgäreş kürenmäde. Ul haman da az süzle, keşelär belän aralaşmıy torgan bulıp kaldı. Leytenant Dayıv isä Abuşahmanga bulgan iğtibarın arttırdı, alar arasında nindider üzenä kürä ber duslık urnaşa başladı. Läkin sugış — rähimsez närsä. Bu duslıknı da ul yaña yafrak yara başlagan çagında uk köyderep taşladı.
Vakıyga bolay buldı. İrtän finnar bezneñ oboronaga höcüm itä başladılar. Alarga karşı bezneñ pulemetçik-lar, minometçiklar köçle ut açtı. Ahırda akfinnar çigende, läkin bäreleş betep kilgändä genä doşman pulyası leytenant Dayıvnıñ sul kulın häm iñbaşın yaraladı. Minometlarga minalar taşıp torgan Abuşahman, anıñ yanına iñ berençe bulıp şuışıp kilep, leytenantka berençe yärdämne kürsätte.
Ber-ike säğat çaması vakıt ütkäç, yaralılarnı çanalarga salıp, ike olauçı yulga çıktı. Leytenantnı Abuşahman üz çanasına saldı.
Yul tigez, atlar, kolakların şämräytep, äybät kenä yuırtalar, çana tabannarı astında kar şıgırdıy. Abuşahmannıñ yöze sulgan, kaygılı. Küzlärendä dä häsrät häm borçılu. Vakıt-vakıt ul cırlap cibärä, läkin ozakka tügel.
Menä urmannıñ iñ kuyı cire. Yul, kırt borılıp, çokırga töşä. Çokırnıñ aryagında yañadan kuyı urman başlana.
Olauçılar şul cirgä citkäç, kinät avtomat tavışları yañgırap kitte. Aldan baruçı olauçı çanasındagı yaralılar östenä audı, atı, öyermä kebek kütärelep, dulap çabıp kitte. Küräseñ, at yaralangan ide. Abuşahmannıñ atı isä ber-ike atladı da görseldäp cirgä audı häm bärgälänä-sukkalana başladı. Abuşahman, mıltıgın kulına alıp, küz açıp yomgançı çanasınnan töşte. Şul uk sekundta anı öç fin çolgap aldı. Abuşahman aptıramadı, finnarnıñ bersen kükrägenä teräp atıp cibärde, ikençesen häm öçençesen ştıgı belän kadap üterde.
Abuşahman tirä-yagına karana — beräü dä kürenmi. Avtomat tavışları da kaydadır çittä yañgırıy. Finnarnıñ ikençe törkeme, küräseñ, aldagı at artınnan kuıp kitkän.
Abuşahman tiz genä çanasına iyelde.
— İptäş leytenant!
Leytenant cavap birmäde. Anıñ yöze ap-ak, gäüdäse häräkätsez. Abuşahman, nişlärgä belmiçä, ber sekund çaması uylanıp tordı, annarı, näni balanı kulına algan şikelle leytenantnı kütärde dä kuyı urman eçenä yögerde. Aşıga-aşıga, tekä yardan çokırga töşte.
Çokırnıñ näq töbendä kalın agaç yata. Şul agaç artına leytenantnı ipläp salgaç, Abuşahman yañadan çokır başına ürmäläp, çana tiräsen küzätergä totındı. Anıñ uyınça, finnar monda yañadan kilergä tiyeş. Kaçıp kotılıp bulmıy, ezdän barıber kuıp citäçäklär. Dimäk, sugışırga kiräk.
Abuşahman agaçlardan agaçlarga posıp kilgän ak halatlı finnarnı kürde. Finnar olauçı kaçkan dip uylıylar bulsa kiräk. Atmıylar.
Abuşahman, kalın narat töbenä yatkan kileş, granatalarına zapallar kuydı. Finnar, çanaga yakınlaşıp, «alya-lya» kıçkırıp, aña taşlanalar. Berse çanadagı yurgannı aktarıp taşlıy. Çana buş! Finnar aptıraşta kalalar. Şul sekundtan faydalanıp, Abuşahman äz genä kütärelä töşä dä alarga ber-ber artlı ike granata taşlıy. Kotoçkıç şartlau yañgırıy.
— Leytenant öçen! Häyät öçen, ulım öçen! — dip kıçkıra Abuşahman.
Yañadan tirän tınlık. Abuşahman, beraz kötep tordı da, alga şuışıp, kar östendä aunap yatkan avtomatlarnı cıydı. Beräü, ikäü... bişäü. Annarı leytenant yanına kayttı. Avtom.atlarnıñ dürtesen beräü dä tapmaslık itep yäşerde, ä bişençesen üze belän aldı.
Abuşahman bik ozak bardı. Kar tirän. Leytenantnıñ gäüdäse avıraygannan-avıraya. «Üläme? Ülgän keşeneñ gäüdäse avıraya, dilär bit»,— dip uylıy Abuşahman. Ägär dä leytenant ülsä, Abuşahman nindi yöz belän iptäşlärenä kürener?
«Eh, Abu, Abu, saklıy almadıñ bezneñ leytenantnı. Ä bez siña ışandık...» —diyäçäk bit alar. Abuşahmannıñ östennän şabır tir aga, häle betä, tını kısıla, tez buınnarı kaltırıy. Läkin barırga kiräk. Ber genä minutka da tuktarga yaramıy. Küp bulsa tagın ber-ike kilometr, annarı yul bulırga tiyeş. Yulga çıkkaç, sanbatka da yırak kalmıy.
Ul bara da bara. Yul yuk ta yuk. Koyaşka, agaç başlarına, agaç töplärenä karıy. Äye, bolay barsañ — tönyak, bolay barsañ — könyak. Yuk, ul adaşmagan, döres yünäleş belän bara. Ä nigä yul yuk soñ?
Leytenantnıñ häle torgan sayın naçarlana. Ul inde ıñgıraşmıy da, tın da almıy tösle. Abuşahman ireksezdän tuktarga mäcbür bula. Işık urın tabıp, leytenantnı şunda sala da üze anıñ yanına tezlänä. Söygän komandirınıñ kiñ mañgayına, yarımaçık küzlärenä bik ozak karap tora. Berazdan leytenant añına kilä. Su sorıy. Abuşahman anıñ kipkän irennärenä flyagasınnan arakı tamıza. Leytenant küzlären aça. Şatlıgınnan Abuşahmannıñ da yöze yaktırıp kitä. Ul tuktausız söyli başlıy.
— İptäş leytenant, beraz gına tüzegez. Ozaklamıy barıp citärbez. Yırak kalmadı inde,— di, ä üze yulga barıp çıga almavı öçen eçennän borçıla.
— Abu,— di leytenant,— söylä... beläsem kilä.
Abuşahman tiz genä cavap birmäde, yöze yañadan süränlände, ä küzläre: «Nigä sin minem yarama kagılasıñ?» — digän şikelle moñsulandılar.
Leytenant, ihtimal, bu soraunı añsız räveştä birgänder? Bälki, ul bötenläy başka ber närsä turında söylärgä kuşkandır. Läkin Abuşahman anı üzençä añladı. Ul kayçandır sançast vraçınıñ: «Avırularga alarnıñ soragannarı turında söylärgä kiräk»,— digän süzlären işetkäne bar ide. Häm ul, üze dä sizmästän:
— İptäş leytenant, zinhar açulanmagız. Häzer... häzer söylim. Menä tıñlagız... — dide häm yörägenä kara kan bulıp urnaşkan gazaplı facigasen söyli başladı...
Armiyägä qadär Abuşahman Mäskäüdä «Urak-çükeç» zavodında kara eşçe bulıp eşli. Aña zur gına yortlarnıñ bersendä bik yaktı ber bülmä birälär. Pıyala işekle, balkonlı bülmä. Annarı alar keçe yäştän söyeşep yörgän Häyät belän gomer itä başlıylar. Bala kötälär. Ulmı, kızmı bulır? Kız bulsa, ni isemle kuşarlar da, ul bulsa, ni isemle? Ul arada sugış başlana. Häyät anı tugan ilebezne saklarga ozata. «Canım, bägırem, min sine özelep kötärmen, bezneñ turıda kaygırma, ciñep kayt»,— dip, kat-kat übä. Abuşahman sugışta yaralana. İke aylap vakıt Kuybışev şähärendä gospitaldä yata. Annan soñ Kareliyä frontına elägä. Häyätnıñ bala tudırır çagı yakınlaşıp kilä. Ul Abuşahmanga hatlar artınnan hatlar yaza: «Ul bulsa da, kız bulsa da, balabız siña ohşar. Bez sine ikäü kötärbez»,— di. Menä Häyätnı bala tudıru yortına salalar. Bala tua. Matur ir bala bula ul.
Şul tönne Mäskäü östendä yırtkıç faşist kozgını oça häm bala tudıru yortına ber-ber artlı bombalar taşlıy. Ut, yalkın, sınıklar arasında bala da, ana da hälaq bulalar...
Abuşahmannıñ süzlären leytenant tügel, ä biyek naratlar gına tıñlıylar. Ä leytenant küptän inde huşınnan yazgan ide. Anıñ matur zäñgär küzläre eçkä batıp yomılgannar, ozınça yöze käfen şikelle agargan. Mamık häm bint belän törelgän yaralı kulınnan da kan bärep çıkkan.
Menä Abuşahman süzennän tuktıy. Gacäplänep tirä-yagına karana häm şundıy çiten minutta onıtılıp kitüe öçen üz-üzen şeltäli. Annan tiz genä urınınnan tora da, leytenantnı kütärep, yañadan kuzgala. Berazdan anıñ borınına töten ise kilep bärelä, rusça söyläşkän tavışlar işetelä. Abuşahmannı köçle şatlık dulkını çolgap ala, ul tuktıy, tirän itep sulıy.
— Sanbat zemlyankaları iç bu. Änä däü ak çatır. Änä... Häzer Abuşahman öçen barısı da açık: ul sulgarak kayırgan häm şuña kürä yulga ozak barıp çıga almagan.
Abuşahman, sanbat çatırınıñ işegen açıp kerep, leytenantnı idängä kuydı.
— Leytenant Dayıv... — dide ul işeteler-işetelmäs kenä tavış belän häm, urındıkka utırırga da ölgermiçä, yokıga kitte.
Ul uyanganda, yaña kön tugan ide. Küzen açuga, iñ elek:
— Leytenant kayda? — dip soradı.
— Alıp kittelär,— dip cavap birdelär aña.— Ştabka tapşırırga dip, siña yazu kaldırdı ul.
Abuşahmanga kön kinät karañgılanıp kitkän şikelle toyıldı. Ul, yazunı aldı da, ber süz äytmiçä, işekkä yünälde.
Menä Abuşahman urman sukmagı buylap rotasına kaytıp bara. Cilkäsendä — mıltıgı, muyınında — fin avtomatı. Bu sukmak buyınça cäyäülelär belän çañgılılar gına yöri. Sanbat belän rota arasındagı iñ kıska yul bu. Urman tın. Küktä ak bolıtlar talgın gına yözä, koyaş yaktısında karlar cemeldi, hava saf, üpkälär rähätlänep kiñäyälär. Abuşahman baytak vakıt bara inde. Ozaklamıy kaytıp ta citär. Küp bulsa, ike-öç kilometr yul kalgandır. Kinät, tın havanı yarıp, zäñgär küktä motor tavışı yañgırıy. Ul da bulmıy, näq anıñ baş östennän nemets kozgını ükerep ütä. Şundıy tübän ul, çak-çak kına agaç bantlarına timi. Abuşahman mıltıgın ala. Läkin soñ inde. Samolet küzdän yugala. Ber, ike, öç... biş minut ütä. Abuşahman mıltıgındagı gadi patronnarnı alıp, alar urınına broneboyno-zacigatelnıy-larnı kuya. Ul da bulmıy, yañadan motor tavışı işetelä. Niç şik yuk, bu — nemets samoletınıñ tavışı. Änä niçek özep-özep ulıy ul. Küp tä ütmi, 300—400 metr biyeklektä samolet üze dä kürenä.
Abuşahman, samoletka tözäp, ber-ber artlı ike märtäbä atıp cibärde. Samolettan töten çıga başladı, annarı ul agaç başların sındıra-sındıra beraz oçtı da cirgä kadaldı.
— Kara kabereñ şunda bulsın, kabahät! — dide Abuşahman häm dörläp yanıp torgan samolet yanına yögerde.
Oçuçılarnıñ berse tämam sıtılgan, ikençese samolet vatıkları astınnan çıgarga mataşa. Başta Abuşahman bu kabahätneñ dä eşen şunda uk beterergä uyladı. Mıltıgın kütärde. Gitlerçı, kotı oçıp, kaltırangan kulların alga suzdı, yalvara başladı:
— Rus, zinhar, atma! Mineke plen... Äye, äye, mineke plen. Abuşahman berniçä minut aña tekälep karap tordı. Nikadär mesken, cirängeç, kabahät bu faşist!
Plennıydan sorau ala başladılar.
— Sez niçek plenga eläktegez?
Başta ul, minem motorım vatıldı, dip yalganladı. Soñınnan, mine zenitkadan bärep töşerdelär, dide. Ahırda, mine sezneñ snayperıgız cirgä töşärgä mäcbür itte, dip, döreslekne tanıdı. Ä aña, sine bezneñ snayperıbız tügel, gadi ber olauçıbız bärep töşerde, digäç, ul ışanmadı, sez mine mıskıl itäsez, dip kızdı. Nihayät, alay bulsa, mine bärep töşergän olauçıgıznı çakırıgız, minem tagın ber tapkır aña karıysım kilä, dide. Anıñ soravın kire kakmadılar. Abuşahmannı çakırıp kiterdelär.
— Menä ul, karagız,— dide komissar, kölemseräp. Gitlerçı Abuşahmanga ber minut çaması tekälep karap
tordı da:
— O, nindi usal küzlär! — dide. Başka ber süz dä äytmäde
ul.
Tön. Ştab zemlyankasında timer miç dörläp yana. Poçmakta — şomartılgan taktalardan eşlängän östäl. Östäl östendä — bişle lampa. Anıñ tonık yaktısı komissar aldındagı käğazgä töşkän. Käğazneñ başına ere häreflär belän «Nagradnoy list» dip yazılgan. Komissar kulındagı kalämen kara savıtına mana da aşıkmıy gına yaza başlıy: « Abuşahman...»

1943