Häsrät Kismäge

Hikäyä

Hay yegetlär, minem dä ällä kem çaklarım bar ide ul. Mäñge kartaymam kebek toyıldı ul vakıtlarda. Ämma dönya barıber kemlegemne tanıttı.
İnstitutta ukıta başlagaç, çibär kızlarnıñ kerfeklärenä elenep kenä yörgänemdäy üzemne his itärgä telädem. Yörägemä kanatlar üsterdem. Alarga küz kırıyım tiyep ütkän sayın, üzemne yäş itep, alar kebek ük çibärlär safında dip his itä idem.
Könnärneñ berendä, şulay oçınıp lektsiyäläremne söyläp yörgänemdä isemä töşte, babay äytä torgan ide:
— Kiyäü,— dip,— böten keşelär bertörle, bigräk tä yäşlärneñ hämmäse dä çibär kürenä başlasalar, belerseñ äle, kartlık menä şunda citkän bula ul! Dimäk ki, komıñ koyıla başlagan!
Üz aldıma kölep kuydım: yuk süz ikän! Änä institutnıñ divar biyeklege közgeläre bütänçä söylilär. Yalgızım basıp toram: bu çäçlär dä äle ber digän, alarga çal kerä başlasa da, bolay gına, çibärlek öçen genä! Bu cilkälär, şiñäräk töşsälär dä, bolay gına, täüfıyklık bilgese öçengä! Bu borın, oçlayıbrak kitkän isä dä, zat öçen, san öçengä!..
Çäçläremne uñnan sulgarak, suldan uñgarak işep kuydım. Afärin! Yeget ikänmen! Şäpneñ şäbe! Äle, Möhämmät abıy äytmeşli, cir teträter yegetlärdänmen bulırga kiräk!
Möhämmät abıy dimäktän, märhüm, citmeşkä ük barıp citmäsä dä, yözgä kürkäm häm çın yegetlärçä mut küzle ide ul. Yağni, mut küzle digänemdä şul säbäp — keşe kürergä ölgermägän maturlıknı tiz şäyläp aluçan, yaratıp häm soklanıp yäşäüçän ide. Anıñ lektsiyälären tıñlarga studentlar taşkın bulıp yöri idelär. Kaläm iyäse genä tügel, zatlılık hucası da ide ul.
Minem lektsiyäläremä isä ulkadär mökibbän kitüçelär yuk däräcäsendä ide bulırga kiräk. Şulay da alay uk üzemne beterep taşlarga, üz kemlegemne tübänäytep uylarga kurkam. Bar köçemne eşemä-şögılemä biräm. Ämma, beläm inde, beläm, tırışlık yänäşäsendä anıñ talant digän keçe señlese dä iyärep yörergä tiyeş ikän äle!
Häyer, tfü-tfü, boları da maktatasım kilüdän genä söylänelde bugay! Minme? He, yegetlär, belmisez genä!
Uylap karagız, yöz-ike yöz keşelek auditoriyä. Sin lektsiyä söyliseñ. Här süzeñ ülçängän. Studentlar tıñlıy. Siña beryulı kimendä ike yöz küz töbälgän, kübendä — meñ küz. Ä sin — beräü genä. Dimäk, afärin yeget üzeñ. Kara äle bu çibär kızlarnı, küzlären ala almıylar, avızıña gına karap toralar. Kem äle şulay meñ küzne beryulı üzenä karatkanı bar? Äye, bardır-bardır!.. Ä menä bu afärinnär isemlegendä abzagız da bar!
Lektsiyäm tämamlanıp, täkäbber kıyafätemdä auditoriyädän çıktım. Artımda studentlar göc kilep kaldılar. Baskıçtan töşkändä älege dä bayagı divar biyeklege közge aldında tös yañartuçı studentkalarga küz saldım. Güzällär, cännät färeştäläre, huri kızları!
Ul arada alar yanına kilep cittem. Küzlärem ireksezdän közgegä baktılar.
Güyäki dönyalık ber mizgeldä karañgılanıp kaldı, közgeneñ pıyalası çatnagan kebek toyıldı. Balkıgan huş isle göl çäçäkläre arasında kügärgän bilçän kebek min dä karap tora idem anda. Mizgel çılbırı mäñgelekkä kuşıldı. Bolay da küzgä bärelep yämsezlegem kotsızlıkka äverelde.
Közgedän kürenep kalgan surätem niçä könnär küz aldımnan kitmäde.
Üz yämsezlegemnän oyalıp kafedraga kerdem. Monnan soñ meñ küz aldına çıgıp niçek lektsiyäläremne söylärmen ikän inde?
Tänäfes betüne belderep kıñgırau şaltıradı. Min kafedradan çıgarga telämädem. Ämma lektsiyämne söylärgä barıber kuzgalırga tiyeş idem. Atlıy birdem, güyäki artımnan kom koyılıp kiläder tösle toyıldı, göl tufragın bozıp...

Aprel, 2000.