Testamentu Berria - 19

Total number of words is 3777
Total number of unique words is 1238
30.3 of words are in the 2000 most common words
41.7 of words are in the 5000 most common words
48.4 of words are in the 8000 most common words
Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
35 Enzun zezan Iesusek nola egotzi ukan
zuten hura kanpora: eta eriden zuenean hura,
erran ziezon, Sinhesten duk hik Iainkoaren
Semea baithan?
36 Ihardets zezan hark eta erran zezan, Eta
nor da, Iauna, sinhets dezadan hura baithan?
37 Eta erran ziezon Iesusek, Eta ikusi duk
hura, eta hirekin minzo dena duk hura.
38 Eta hark dio, Sinhesten diat, Iauna. Eta
adora zezan hura.
39 Eta erran zezan Iesusek, Iujemendu egitera ni mundu hunetara ethorri naiz: ikusten eztutenek, ikus dezatenzat: eta ikusten dutenak itsu
ditezenzat.
40 Eta enzun zezaten hori, Fariseuetarik
harekin ziraden batzuk, eta erran ziezoten, Ala
gu ere itsu gara?
41 Erran ziezen Iesusek, Baldin itsu bazinete,
etzindukeite bekaturik: baina orain erraiten

duzue, Badakusagu: beraz zuen bekatua badago.

KAP. X.
1, 7, 9 Bortha Krist, Arthaldea. Ohoin
eta gaixtagin zein. 2, 11 Artzaina. 12
Merzenarioa. 16, 27 Kristen ardiak.
19 Disensione Kristen kausaz. 24
Iesus interrogatu, Krist denez. 26
Iuduek ez sinhesten: 31 eta Krist
lapidatu nahi. 35 Iainko zein deitzen
Eskripturan. 41 Anhitzek Krist
baithan sinhesten.
1 Egiaz egiaz erraiten drauzuet, borthatik
ardien arthegira sartzen eztena, baina da igaiten
berzetarik, hura ohoin da eta gaixtagin.
2 Baina borthatik sartzen dena, da ardien
artzaina.
3 Huni borthalzainak irekiten drauka, eta
ardiek haren boza enzuten dute: eta bere ardiak

deitzen ditu zein bere izenez, eta eramaiten ditu
kanporat.
4 Eta bere ardiak idoki dituenean, haien aitzinean ioaiten da: eta ardiak hari iarreikiten zaizka, ezen ezagutzen dute haren boza.
5 Eta arrotz bati etzaizka iarreikiren, baina
ihes eginen draukate: zeren ezpaitute ezagutzen
arrotzen boza.
6 Konparatione haur erran ziezen Iesusek:
baina hek etzezaten ezagut zer zen haei erraiten
zerauena.
7 Erran ziezen bada berriz Iesusek, Egiaz
egiaz erraiten drauzuet, ezen ni naizela ardien
bortha.
8 Guziak zenbat ere ene aitzinean ethorri baitirade ohoin dirade eta gaixtagin: baina ardiek
eztituzte hek enzun ukan.
9 Ni naiz bortha, nitarik baldin nehor sar
badadi salbaturen da: eta sarthuren da eta ilkiren da, eta bazka eridenen du.
10 Ohoina ezta ethorten ardiak ebats eta hil
eta desegin ditzanzat baizen: ni ethorri naiz bizitze dutenzat, eta abundantia dutenzat.

11 Ni naiz artzain ona: artzain onak bere bizia
ezarten du bere ardiakgatik:
12 Baina merzenarioak, eta artzain eztenak,
zeinenak ezpaitirade ardiak, dakusanean otsoa
heldu dela, utziten ditu ardiak, eta ihes egiten
du: eta otsoak harrapatzen eta barreiatzen ditu
ardiak.
13 Eta merzenarioak ihes egiten du, zeren
merzenario baita, eta ezpaitu ardien ansiarik.
14 Ni naiz artzain ona, eta ezagutzen ditut
neure ardiak, eta ezagutzen naiz neure ardiez.
15 Aitak ni ezagutzen nauen bezala, nik ere
ezagutzen dut Aita: eta neure bizia ezarten dut
neure ardiakgatik.
16 Berze ardirik ere badut zein ezpaitirade
arthegi hunetako: hek ere ekarri behar ditut:
ezen ene boza enzunen dute, eta eginen da arthegi bat eta artzain bat.
17 Halakotz maite nau ni Aitak, zeren nik
ezarten baitut neure bizia, berriz hura har dezadanzat.
18 Nehork eztraut hura edekiten, baina nik
dut ezarten hura neure buruz: bothere dut haren

ezarteko, eta bothere dut berriz haren hartzeko.
Manamendu haur rezebitu dut neure Aitaganik.
19 Orduan berriz disensione egin zedin
Iuduen artean propos haukgatik.
20 Eta erraiten zuten hetarik anhitzek, Deabrua du, eta erhotu doa: zergatik horri behatzen
zaizkiote?
21 Berzek erraiten zuten, Hitz hauk eztirade
deabrua duenarenak: ala deabruak itsuen
begiak ireki ahal ditzake?
22 Orduan Dedikationearen besta egin zedin
Ierusalemen, eta negua zen.
23 Eta paseatzen zen Iesus tenplean Salomonen galerian.
24 Ingura zezaten bada hura Iuduek, eta
erran ziezoten, Noizdrano gure arima dadukak
dudatan? baldin hi bahaiz Krist, erran iezaguk
frangoki.
25 Ihardets ziezen Iesusek, Erran drauzuet,
eta eztuzue sinhesten: nik neure Aitaren izenean
egiten ditudan obrek nizaz testifikatzen dute.
26 Baina zuek eztuzue sinhesten: ezen etzarete ene ardietarik, nola erran baitrauzuet.

27 Ene ardiek ene boza enzuten dute, eta nik
ekagutzen ditut hek, eta iarreikiten zaizkit niri.
28 Eta nik bizitze eternala emaiten drauet
haei: eta eztirade galduren sekulan: eta eztitu
harrapaturen hek nehork ene eskutik.
29 Ene Aita niri hek eman drauzkidana,
guziak baina handiago da, eta nehork ezin harrapa ditzake hek ene Aitaren eskutik.
30 Ni eta Aita bat gara.
31 Har zezaten bada berriz harri Iuduek
haren lapidatzeko.
32 Ihardets ziezen Iesusek, Anhitz obra onik
erakutsi ukan drauzuet neure Aitaganik: obra
hetarik zeinagatik lapidatzen nauzue?
33 Ihardets ziezoten Iuduek, zioitela, Obra
onagatik ezaugu lapidatzen, baina blasfemioagatik, eta zeren hik gizon aizelarik egiten baituk
eure burua Iainko.
34 Ihardets ziezen Iesusek, Ezta eskribatua
zuen Legean, Nik erran dut, Iainko zarete?
35 Baldin hek deithu baditu Iainko, zeinetara
Iainkoaren hitza egin izan baita, eta ezin hauts
baitaite Eskriptura:

36 Ni Aitak sanktifikatu eta mundura igorri
bainau, zuek diozue ezen blasfematzen ari naizela, zeren erran dudan, ezen Iainkoaren Semea
naizela?
37 Baldin neure Aitaren obrak egiten ezpaditut, eznezazuela sinhets:
38 Baina baldin egiten baditut, eta baldin ni
sinhetsi nahi ezpanauzue, obrak sinhets itzazue:
ezagut eta sinhets dezazuen ezen Aita nitan dela
eta ni hartan.
39 Berriz bada hura hartu nahiz zabiltzan:
baina itzur zedin haien eskuetarik.
40 Eta ioan zedin berriz Iordanaz berze aldera, lehen Ioanes batheiatzen ari zen lekura: eta
egon zedin han.
41 Eta anhitz ethor zedin harengana, eta
erraiten zuten, Ioanesek eztu signorik batre egin
ukan: baina Ioanesek hunezaz erran dituen
gauza guziak, egiazkoak ziraden.
42 Eta anhitzek han sinhets zezaten hura
baithan.

KAP. XI.

1 Lazaro eri. 11 Lo etzatea, hil
izateagatik. 16 Thomas. 21, 32
Martharen eta Mariaren arrangura
Kristez. Bizitzeko resurrektionea. 26
Krist baithango fedea. 21 Martharen
aithorra. 33, 35 Krist nigarrez, 41
eta othoiztez egon, 44 Lazaro
resuszitatu. 45 Iuduetarik anhitzek
Krist baithan sinhesten. 47 Konseillu
Fariseuek Kristen kontra. 48
Romanoak. 49 Kaifasek
profetizatzen. 54 Iesus Efraimera
retiratzen.
1 Zen bada Lazaro deitzen zen gizon bat eri,
Bethaniako, Mariaren eta Martha haren ahizparen burguko.
2 (Eta Maria haur zen Iauna ungentuz unktatu zuena, eta haren oinak bere adatseko biloez
ixukatu zituena: zeinen anaie Lazaro baitzen eri)
3 Igor zezaten bada hunen arrebek harengana, zioitela, Iauna, huna, hik maite duana, eri
duk.

4 Eta hori enzunik Iesusek erran zezan, Eritasun hori ezta heriotara, baina Iainkoaren gloriatan, eritasun harzaz Iainkoaren Semea glorifika
dadinzat.
5 Eta zituen maite Iesusek Martha, eta haren
ahizpa, eta Lazaro.
6 Bada enzun zuenean ezen eri zela, bi egun
egon zedin, orduan non baitzen leku hartan.
7 Gero horren ondoan erran ziezen diszipuluei, Goazen Iudearat berriz.
8 Diotsate diszipuluek, Majistrua, orain ziabiltzan Iuduak hi lapidatu nahiz, eta berriz hara
ioaiten aiz?
9 Ihardets zezan Iesusek, Egunean eztira
hamabi oren? baldin nehor egunaz ebil badadi,
ezta behaztopatzen: ezen mundu hunetako argia
ikusten du.
10 Baina baldin nehor ebil badadi gauaz,
behaztopatzen da: ezen argirik ezta hura baithan.
11 Gauza hauk erraiten ditu, eta gero dioste,
Lazaro gure adikisdea lo datza, baina banoa iratzar dezadan.

12 Erran ziezoten bada bere diszipulek,
Iauna, baldin lo badatza sendaturen duk.
13 Eta haur erran zezan Iesusek haren herioaz: eta hek uste zuten lozko lokartzeaz erraiten
zuela.
14 Orduan bada erran ziezen Iesusek klaroki,
Lazaro hil da:
15 Eta alegera naiz zuengatik (sinhets dezazuenzat) zeren ezpaininzen han: baina goazen
harengana.
16 Erran ziezen bada Thomas Didimus deitzen denak diszipulu lagunei, Goazen gu ere
horrekin hil gaitezenzat.
17 Ethor zedin bada Iesus, eta eriden zezan
hura ia laur egun zuela monumentean zela.
18 Zen bada Bethania hurbil Ierusalemeren
hamaborz estadioren ingurua:
19 Eta Iuduetarik anhitz ethor zitezen Marthagana eta Mariagana, hek konsola litzatenzat
bere anaieaz.
20 Marthak bada enzun zezanean Iesus
ethorten zela, aitzinera ilki zekion: eta Maria
etxean iarririk zegoen.

21 Erran ziezon bada Marthak Iesusi, Iauna,
baldin izan bahinz hemen, ene anaie etzukean
hil:
22 Baina orain ere bazeakiat ezen zer ere
galde eginen baitraukak Iainkoari, emanen
drauala hiri.
23 Diotsa Iesusek, Resuszitaturen dun hire
anaie.
24 Diotsa Marthak, Bazeakiat ezen resuszitaturen dela resurrektionean, azken egunean.
25 Erran ziezon Iesusek, Ni naun resurrektionea eta bizitzea: ni baithan sinhesten duena,
baldin hil izan badere biziko dun:
26 Eta nor ere bizi baita, eta sinhesten baitu
ni baithan, sekulan eztun hilen. Sinhesten dun
haur?
27 Erraiten drauka, Bai, Iauna, nik diat sinhesten ezen hi aizela Krist Iainkoaren Seme
mundura ethorteko zena.
28 Eta haur erranik, ioan zedin, eta sekretuki
dei zezan Maria bere ahizpa, zioela, Majistrua
dun hemen, eta deitzen au.
29 Hura, hori enzun duenean, iaikiten da
fitetz, eta ethorten da harengana.

30 Ezen oraino etzen ethorri Iesus burgura:
baina zen Marthak enkontratu zuen lekuan.
31 Orduan harekin etxean ziraden Iuduak,
eta hura konsolatzen zutenak, ikusirik ezen
Maria hain fitetz iaiki, eta ilki zela, iarreiki zekizkion hari, zioitela, Monumentera ioaiten da, han
nigar dagianzat.
32 Bada Mariak, ethor zedinean Iesus zen
lekura, hura ikusirik, egotz zezan bere burua
haren oinetara, ziotsala, Iauna, baldin izan
bahinz hemen, etzukean hil ene anaie.
33 Iesusek bada ikus zezanean hura nigarrez
legoela, eta harekin ethorri ziraden Iuduak nigarrez leudela, espirituz mobiturik trubla zezan
bere burua:
34 Eta erran zezan, Non ezarri duzue? Erraiten draukate, Iauna, athor eta ikusak.
35 Eta nigar egin zezan Iesusek.
36 Erran zezaten bada Iuduek, Horra nola
maite zuen.
37 Eta hetarik batzuk erran zezaten, Ezin
egin zirokeen itsuaren begiak ireki dituen hunek,
haur ere hil ezladin?

38 Iesus bada berriz bere baithan mobitzen
zela, ethorten da monumentera, eta lezea zen,
eta harri bat haren gainera, ezarria.
39 Dio Iesusek, Altxa ezazue harria. Diotsa
Marthak, hil izan zenaren arrebak, Iauna, kirestu
duk gaurgero: ezen laur egunetakoa duk.
40 Diotsa Iesusek, Eztraunat erran, ezen baldin sinhets badezan ikusiren dunala Iainkoaren
gloria?
41 Ken zezaten bada harria, hila ezarri izan
zen lekutik. Orduan Iesusek altxaturik goiti
begiak, erran zezan, Aita, eskerrak emaiten
drauzkiat, zeren enzun bainauk:
42 Eta nik baniakian ezen bethi enzuten
nauala: baina inguru dagoen jendetzeagatik
erran diat, sinhets dezatenzat ezen hik igorri
nauala.
43 Eta hauk erranik, boz goraz oihu egin
zezan, Lazaro, athor kanpora.
44 Eta hil izan zena ilki zedin, eskuak eta
oinak lothuraz lothuak zituela: eta haren begithartea krobitxet batez zen estalia. Dioste Iesusek, Laxa ezazue eta utzi ezazue ioaitera.

45 Bada Iudu Mariagana ethorri ziradenetarik, eta Iesusek egin zituen gauzak ikusi zituztenetarik anhitzek sinhets zezaten hura baithan.
46 Baina hetarik batzu ioan zitezen Fariseuetara, eta erran zietzen haei Iesusek egin zituen
gauzak.
47 Orduan bil zezaten Sakrifikadore prinzipalek eta Fariseuek konseillua, eta erraiten zuten,
Zer egiten dugu, ezen gizon hunek anhitz signo
egiten du.
48 Baldin hunela utzi badezagu, guziek sinhetsiren dute hori baithan: eta ethorriren dirade
Romanoak, eta arrasaturen dute bai gure lekua,
bai nationea.
49 Orduan hetarik batek, Kaifasek, zein baitzen urthe hartako Sakrifikadore subirano, erran
ziezen, Zuek eztakizue deus:
50 Eta eztuzue pensatzen ezen probetxu
dugula, gizon bat hil dadin populuagatik, eta
natione guzia gal eztadin.
51 Eta haur bere burutik etzezan erran: baina
nola baitzen urthe hartako Sakrifikadore subirano, profetiza zezan ezen Iesusek hil behar luela
nationeagatik.

52 Eta ez solament natione harengatik, baina
are Iainkoaren haur barreiatuak bil litzanzat
batetara
53 Bada egun harzaz geroztik konsultatzen
zuten elkarrekin hura hil lezatenzat.
54 Iesus bada gehiagorik etzabilan agerriz
Iuduen artean: baina ioan zedin handik desertuaren aldeko komarkarat, Efraim deitzen den
hirira: eta han egoiten zen bere diszipuluekin.
55 Eta zen hurbil Iuduen bazkoa, eta igan
zedin anhitz Ierusalemera komarka hartakorik
bazko aitzinean, purifika litezenzat.
56 Bada Iesusen bilha zabiltzan, eta elkarren
artean erraiten zuten, tenplean leudela, Zer irudi
zaizue, ezen eztela ethorriren bestara?
57 Eta eman zezaten Sakrifikadore prinzipalek eta Fariseuek manamendu, baldin nehork
ezagutzen balu non lizen, erakuts lezan, hatzaman lezatenzat.

KAP. XII.
3 Mariak Iesusen oinak
ungenstatzen. 10 Sakrifikadorek
Lazaro hil nahi. 14 Krist Ierusalemen
sartzen. 25 Bere biziari on edo gaitz
eritzitea. 26 Krist zerbitzatzen
dutenak. 27 Kristen othoitza. 28
Boza zerutik. 31 Munduaren
iujemendua. 35, 46 Argia. Ilhunbea.
36 Argia baithan sinhesteko. Krist
Iuduetarik gordatzen. 42 Sinhetsi
duten prinzipal batzuen fedea
beldurti. 47 Krist ez munduaren
iujeatzera ethorri, baina salbatzera.
1 Bada Iesus sei egun bazkoren aitzinetik
ethor zedin Bethaniara, non baitzen Lazaro hil
izan zena, zein resuszitatu baitzuen hiletarik.
2 Egin ziezoten bada hari afari bat han, eta
Marthak zerbitzua egiten zuen: eta Lazaro zen
harekin mahainean iarririk zeudenetarik bat.
3 Orduan Mariak harturik libera bat ungentu
aspik finez prezio handitakorik, unkta zitzan

Iesusen oinak, eta ixuka zitzan bere adatsaz: eta
etxea bethe zedin ungentuaren urrinez.
4 Orduan erran zezan haren diszipuluetarik
batek, Iudas Iskariot Simonen semeak, hura tradituren zuenak.
5 Zeren ungentu haur ezta saldu izan hirurehun dinerotan, eta eman paubrei?
6 Eta haur erran zezan, ez paubrez hark
ansiarik zuenez: baina zeren ohoin baitzen,eta
mulsa baitzuen, eta ezarten ziradenak hark ekarten baitzituen.
7 Erran zezan bada Iesusek, Utzi ezak, ene
sepultura eguneko hori begiratu dik.
8 Ezen paubreak bethiere ukanen dituzue
zuekin: baina ni eznauzue bethiere ukanen.
9 Orduan ezagut zezan Iuduetarik jendetze
handik, ezen han zela: eta ethor zitezen ez
Iesusgatik solament, baina are Lazaro ikus lezatenzat, zein hark hiletarik resuszitatu baitzuen.
10 Eta konsulta zezaten Sakrifikadore prinzipalek Lazaro ere hil lezatenzat.
11 Ezen Iuduetarik anhitz haren kausaz ioaiten ziraden, eta sinhesten zuten Iesus baithan.

12 Biharamunean bestara ethorri izan zen
jendetze handik, enzunik ezen Iesus ethorten
zela Ierusalemera,
13 Har zitzaten palma adarrak, eta ilki zekizkion aitzinera, eta oihu egiten zuten, Hosanna,
Benedikatu dela Iaunaren izenean ethorten den
Israeleko regea.
14 Eta eriden zezan Iesusek asto-ume ar bat,
eta iar zedin haren gainean, eskribatua den
bezala,
15 Ezaizela beldur Siongo alaba: huna, hire
Rege ethorten dun iarririk dagoela asto-ume ar
baten gainean.
16 Eta gauza hauk etzitzaten ezagut haren
diszipuluek lehenetik: baina Iesus glorifikatu izan
zenean, orduan orhoit zitezen ezen gauza hauk
harzaz eskribatuak ziradela, eta hari gauza hauk
egin zerautzatela.
17 Eta testifikatzen zuen harekin zen jendetzeak, ezen Lazaro deithu zuela monumentetik,
eta hura resuszitatu zuela hiletarik.
18 Halakotz atzinera ethorri ere izan zaion
jendetzea, ezen enzun zuten, hark mirakulu haur
egin zuela.

19 Eta Fariseuek erran zezaten bere artean,
Eztakusazue ezen etzaretela deus probetxatzen?
horra, mundua haren ondoan ioan da.
20 Eta baziraden Grek batzu igaiten ohi ziradenetarik adoratzera bestan:
21 Hauk bada ethor zitezen Filipegana zein
baitzen Bethsaidako Galilean, eta othoitz egin
ziezoten, zioitela, Iauna, nahi gendikek Iesus
ikusi.
22 Ethorten da Filipe eta erraiten drauka
Andribi, Andriuek berriz eta Filipek erraiten draukate Iesusi.
23 Eta Iesusek ihardets ziezen, zioela, Ethorri
da ordua gizonaren Semea glorifikaturen baita.
24 Egiaz egiaz erraiten drauzuet, baldin ogi
bihia lurrera eroririk hil ezpadadi, hura bera
dago: baina baldin hil badadi fruktu anhitz ekarten du.
25 Bere biziari on daritzanak galduren du
hura: eta bere biziari gaitz daritzanak mundu
hunetan, bizitze eternalekotzat begiraturen du
hura.
26 Baldin ni zenbeitek zerbitzatzen banau,
niri iarreiki bekit: eta non ni izanen bainaiz, han

ene zerbitzaria ere izanen da: eta baldin zenbeitek ni zerbitza baneza, ohoraturen du hura ene
Aitak.
27 Orain ene arima trublatua da: eta zer erranen dut? Aita, enpara nezak oren hunetarik:
baina halakotz ethorri nauk oren hunetara.
28 Aita, glorifika ezak eure izena. Ethor zedin
orduan boz bat zerutik, zioela, Eta glorifikatu
diat, eta berriz glorifikaturen.
29 Eta jendetze han zenak, eta enzun zuenak, zioen, igorziri bat egin zuela. Berzek zioiten,
Aingerua minzatu izan zaio.
30 Ihardets zezan Iesusek eta erran, Ezta
enegatik boz haur egin izan, baina zuengatik.
31 Orain da mundu hunen iujemendua: orain
mundu hunetako prinzea egotziren da kanpora.
32 Eta nik, baldin goititua banaiz lurretik,
guziak tiraturen ditut neuregana.
33 (Eta haur erraiten zuen, aditzera emaiten
zuela zer herioz hil behar zuen)
34 Ihardets ziezon jendetzeak, Guk enzun
diagu Legetik, ezen Krist badagoela eternalki:
eta nola hik erraiten duk ezen behar dela goiti

dadin gizonaren Semea? nor da gizonaren Seme
hori?
35 Erran ziezen orduan Iesusek, Oraino denbora guti batetakotz Argia zuekin da: ebil zaitezte Argia duzueno, ilhunbeak ardiets etzaitzatenzat: ezen ilhunbean dabilanak, eztaki norat ioaiten den.
36 Argia duzueno sinhets ezazue. Argia baithan, Argiaren seme zaretenzat. Gauza hauk
erran zitzan Iesusek: gero ioanik gorde zedin
hetarik.
37 Eta hanbat mirakulu egin bazuen ere
haien aitzinean, etzuten sinhesten hura baithan:
38 Esaias profetaren hitza konpli ledinzat,
zein erran ukan baitu, Iauna, nork sinhetsi ukan
du gure hitza, eta Iaunaren besoa nori rebelatu
izan zaio?
39 Halakotz ezin sinhets zezaketen, zeren
berriz erran baitu Esaiasek,
40 Itsutu ukan ditu haien begiak, eta gogortu
ukan du haien bihotza: begiz ikus eztezatenzat,
eta bihotzez adi eztezaten, eta konberti eztitezen, eta senda eztitzadan.

41 Gauza hauk erran zitzan Esaiasek, haren
gloria ikusi zuenean, eta minzatu izan da harzaz.
42 Badarik ere prinzipaletarik ere anhitzek
hura baithan sinhets zezaten: baina Fariseuakgatik etzuten aithortzen, sinagogatik kanpora
egotz litezen beldurrez.
43 Ezen maiteago ukan dute gizonen gloria,
ezen ez Iainkoaren gloria.
44 Orduan oihu egin zezan Iesusek, eta erran
zezan, Ni baithan sinhesten duenak, eztu sinhesten ni baithan, baina ni igorri nauena baithan.
45 Eta ni ikusten nauenak, ikusten du ni igorri nauena.
46 Ni Argi mundura ethorri naiz, ni baithan
sinhesten duenik batre, ilhunbean eztagoenzat
47 Eta baldin nehork enzun baditza ene
hitzak, eta ez sinhets, nik eztut kondemnatzen
hura: ezen eznaiz ethorri mundua kondemna
dezadanzat, baina mundua salba dezadanzat.
48 Ni iraizten nauenak, eta ez rezebitzen ene
hitzak, badu nork hura kondemna dezan: ni minzatu naizen hitzak kondemnaturen du hura
azken egunean,

49 Ezen ni neure burutik eznaiz minzatu:
baina ni igorri nauen Aitak berak manamendu
eman draut, zer erran dezakedan eta zer minza
naiten.
50 Eta badakit ezen haren manamendua bizitze eternal dela: bada nik erraiten ditudan gauzak, nola Aitak eman baitrauzkit, hala erraiten
ditut.

KAP. XIII.
5 Kristek bere diszipuluei oinak
ikutzen eta ixukatzen. 12 Apostoluak
xahu. 13 Krist Iaun. 14 Oinen
ikutzea. 16 Apostoluak zerbitzari.
18, 21 Iudasen traditionea aitzinetik
erran izan. 20 Kristek igorria
rezebitzean, nor rezebitzen. 27
Satan Iudas baithan sarthu. 34
Onheriztea. 38 Pierrisen ukatzea
aitzinetik erran.

1 Eta bazko besta aitzinean, zakiala Iesusek
ezen ethorri zela haren orena iragan ledinzat
mundu hunetarik Aitaganat, nola maite ukan
baitzituen bereak, munduan ziradenak, finerano
maite ukan ditu hek.
2 Eta afal ondoan (deabruak ia ezarri zuenean Iudas Iskarioten, Simonen semearen bihotzean, hura tradi lezan)
3 Dakialarik Iesusek gauza guzia eman
drauzkala hari Aitak eskuetara, eta bera Iainkoaganik ilki dela, eta Iainkoganat ioaiten dela:
4 Iaikiten da afaritetik, eta utziten du arropa:
eta harturik lonjera bat, gerrika zedin harzaz.
5 Gero ezar zezan ur bazin batetara, eta has
zedin diszipuluen oinen ikutzen, eta gerrikatua
zen oihalaz ixukatzen.
6 Ethor zedin bada Simon Pierrisgana: eta
hark erran ziezon, Iauna, hik niri oinak ikutzen
drauzkidak?
7 Ihardets zezan Iesusek eta erran ziezon,
Nik egiten dudana, hik eztakik orain: baina gero
ezaguturen duk.

8 Diotsa Pierrisek, Eztituk ikuziren ene oinak
sekulan. Ihardets ziezon Iesusek, Baldin ikuz
ezpahezat, eztuk ukanen parterik enekin.
9 Diotsa Simon Pierrisek, Iauna, ez ene oinak
solament, baina eskuak ere eta burua.
10 Diotsa Iesusek, Ikuzia denak, eztik mengoarik oinak ikuz ditzan baizen, baina duk xahu
guzia: eta zuek xahu zarete, baina ez guziok.
11 Ezen bazakian zein zen hura traditzen
zuena: halakotz erran zezan, Etzarete xahu
guziok.
12 Bada ikuzi zituenean haien oinak, eta bere
arropak harzara hartu zituenean, berriz mahainean, iarririk erran ziezen, Badakizue zer egin
drauzuedan ?
13 Zuek deitzen nauzue, Majistrua eta Iauna,
eta ungi diozue: zeren bainaiz.
14 Baldin beraz nik ikuzi baditut zuen oinak
Iauna eta Majistrua naizelarik, zuek ere behar
drauztezue elkerri oinak ikuzi.
15 Ezen exenplu eman ukan drauzuet, nik
zuei egin drauzuedan bezala, zuek ere dagizuen.

16 Egiaz egiaz erraiten drauzuet, Zerbitzaria
ezta bere nabusia baino handiago, ezeta enbaxadorea hura igorten duena bainoa handiago.
17 Baldin gauza hauk badakizkizue, dohatsu
izanen zarete baldin egin baditzazue.
18 Eznaiz zuezaz guzioz minzo: nik badakit
zein elejitu ditudan: baina behar da konpli dadin
Eskriptura, Enekin ogia iaten duenak, altxatu du
ene kontra bere oindogora.
19 Oraindanik erraiten drauzuet egin dadin
baino lehen, egin datenean, sinhets dezazuenzat
ezen ni naizela.
20 Egiaz egiaz erraiten drauzuet, baldin nik
norbeit igor badezat, nork ere hura rezebitzen
baitu, ni rezebitzen nau: eta ni rezebitzen nauenak, rezebitzen du ni igorri nauena.
21 Gauza hauk erran zituenean Iesus trubla
zedin espirituan, eta testifika zezan, eta erran,
Egiaz egiaz erraiten drauzuet, ezen zuetarik
batek tradituren nauela ni.
22 Orduan diszipuluek batak berzeaganat
behatzen zuten, zeinez minzo zen dudatan izanez.

23 Eta zen Iesusen diszipuluetarik bat mahainean haren bulharrera iarria, zein maite baitzuen Iesusek:
24 Eta keinu egin ziezon huni Simon Pierrisek, galde legion, zein zen hark erraiten zuena.
25 Bada hark Iesusen estomakera beheraturik, diotsa, Iauna, zein da?
26 Ihardets zezan Iesusek, Hura duk nik ahamen trenpatua emanen draukadana. Eta busti
zuenean ahamena, eman ziezon Iudas Iskariot
Simonenari.
27 Eta ahamenaren ondoan sar zekion Satan.
Eta diotsa Iesusek, Egiten duana egik fitetz.
28 Baina mahainean ziradenetarik batek ere
etzuen aditzen zertara hura erran zeraukan.
29 Ezen batzuk uste zuten, zeren mulsa baitzuen Iudasek, ezen erran zeraukala Iesusek,
Eros itzak bestakotzat behar ditugun gauzak:
edo paubrei zerbait eman liezen.
30 Hura bada ahamena harturik, bertan ilki
zedin, eta zen gaua.
31 Eta ilki zenean, erran zezan Iesusek, Orain
glorifikatu da gizonaren Semea, eta Iainkoa glorifikatu da hartan.

32 Baldin Iainkoa glorifikatu bada hartan,
Iainkoak ere glorifikaturen du hura bere baithan,
eta bertan glorifikaturen du hura.
33 Haurtoak, oraino apur bat zuekin naiz: bilhaturen nauzue: baina Iuduei erran drauedan
bezala, Norat ni ioaiten bainaiz, zuek ezin ethor
zaitezkete: hala zuei ere erraiten drauzuet orain.
34 Manamendu berri bat emaiten drauzuet,
batak berzeari on daritzozuen, nik zuei on eritzi
drauzuedan bezala, zuek ere elkarri on daritzozuenzat.
35 Hunetan ezaguturen dute guziek ezen ene
diszipulu zaretela, baldin karitate baduzue batak
berzeagana.
36 Diotsa Simon Pierrisek, Iauna, norat ioaiten aiz? Ihardets ziezon Iesusek, Norat ni ioaiten
bainaiz, ezin orain iarreiki akidit: baina iarreikiren atzait gero.
37 Diotsa Pierrisek, Iauna, zeren ezin iarreiki
nakidik orain? neure arima hiregatik ezarriren
diat.
38 Ihardets ziezon Iesusek, Eure arima enegatik ezarriren baituk? egiaz egiaz erraiten

drauat, eztik ioren oillarrak ukatu nukeano hiruretan.

KAP. XIIII.
1 Kristen dibinitatea. 2 Bizitze
eternala. 6 Bidea eta egia. 9 Iainkoa
eta Krist bat. 11 Haren obrak. 14
Haren izenean eska dadinak
rezebituren. 16, 26 Konsolazalea. 21
Kristi on daritzana. 27 Kristen bakea.
30 Mundu hunetako prinzea.
1 Eztadila trubla zuen bihotza: sinhesten
duzue Iainkoa baithan, ni baithan ere sinhets
ezazue.
2 Ene Aitaren etxean egoitzak anhitz dirade:
baldin berzela baliz erran neraukezuen, Banoa
zuei leku apainzera.
3 Eta ioan naizatenean, eta leku zuei apaindu
draukezuedanean, berriz ethorriren naiz, eta
harturen zaituztet neuregana: non bainaiz ni,
zuek ere zaretenzat.

4 Eta norat ni ioaiten naizen badakizue, eta
bidea badakizue.
5 Diotsa Thomasek, Iauna, etzeakiagu norat
ioaiten aizen: eta nolatan bidea ahal dakikegu ?
6 Diotsa Iesusek, Ni naiz bidea eta egia eta
bizitzea: nehor ezta ethorten Aitagana nizaz baizen.
7 Baldin ezagutzen baninduzue ni, ene Aita
ere ezagut zinezakete: eta oraindanik ezagutzen
duzue hura, eta ikusi duzue hura.
8 Diotsa Filipek, Iauna, erakuts iezaguk Aita,
eta asko ziaikuk,
9 Diotsa Iesusek, Hanbat denboraz zuekin
nauk, eta eznauk ezagutu ni? Filipe, ikusi nauenak ni, ikusi dik Aita: eta nola hik erraiten duk,
Erakuts iezaguk Aita?
10 Eztuk sinhesten ezen ni Aita baithan, eta
Aita ni baithan dela? Nik zuei erraiten drauzkizuedan hitzak, neurorganik eztitut erraiten:
baina nitan dagoen Aitak egiten ditu obrak.
11 Sinhets nezazue ezen ni Aita baithan, eta
Aita ni baithan dela: ezpere obra berakgatik sinhets nezazue.

12 Egiaz egiaz erraiten drauzuet, nork ni baithan sinhesten baitu, nik egiten ditudan obrak,
hark ere eginen ditu, eta hauk baino handiagoak
eginen ditu: ezen ni Aitaganat ioaiten naiz.
13 Eta zer ere eskaturen baitzarete ene izenean, hura dut eginen: glorifika dadinzat Aita
Semean.
14 Baldin zerbait eska bazaitezte ene izenean, nik dut eginen.
15 Baldin niri on badariztazue, ene manamenduak begiraitzazue.
16 Eta nik othoitz eginen draukat Aitari, eta
berze Konsolazale bat emanen drauzue, dagoenzat zuekin eternalki:
17 Egiazko Espiritu munduak ezin rezebi
dezakena diot: zeren ezpaitu ikusten hura, ez
ezagutzen: baina zuek badazaguzue hura, zeren
zuek baithan egoiten baita, eta zuetan izanen
da.
18 Etzaituztet utziren zurtz: itzuliren naiz
zuetara.
19 Oraino guti bat, eta munduak eznau
gehiagorik ikusiren, baina zuek ikusiren nauzue:
zeren ni bizi bainaiz, zuek ere biziko zarete.

20 Egun hartan zuek duzue ezaguturen ezen
ni naizela neure Aita baithan, eta zuek ni baithan
eta ni zuek baithan.
21 Ene manamenduei datxetena, eta hek
begiratzen dituena, da niri on dariztana: eta niri
on dariztana, ene Aitaz onhetsia izanen da: eta
nik hari on eritziren draukat, eta manifestaturen
draukat hari neure burua.
22 Diotsa Iudasek, ez Iskariotek, Iauna, nondik da zeren guri eure burua manifestaturen baitraukuk, eta ez munduari?
23 Ihardets zezan Iesusek, eta erran ziezon,
Baldin norbeitek on badarizt niri, ene hitza begiraturen du: eta ene Aitak onhetsiren du hura, eta
harengana ethorriren gara, eta hura baithan
egoitza eginen dugu.
24 Niri on eztariztanak, ene hitzak eztitu
begiratzen: eta enzuten duzuen hitza, ezta enea,
baina ni igorri nauen Aitarena.
25 Gauza hauk erran drauzkizuet, zuekin
nagoela.
26 Baina Konsolazaleak, Espiritu sainduak,
zein igorriren baitu Aitak ene izenean, hark irakatsiren drauzkizue gauza guziak, eta orhoit era-

You have read 1 text from Basque literature.
Next - Testamentu Berria - 20
  • Parts
  • Testamentu Berria - 01
    Total number of words is 3938
    Total number of unique words is 1911
    19.8 of words are in the 2000 most common words
    27.3 of words are in the 5000 most common words
    32.1 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 02
    Total number of words is 3745
    Total number of unique words is 1652
    23.5 of words are in the 2000 most common words
    33.4 of words are in the 5000 most common words
    40.5 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 03
    Total number of words is 3684
    Total number of unique words is 1565
    25.0 of words are in the 2000 most common words
    36.1 of words are in the 5000 most common words
    42.4 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 04
    Total number of words is 3678
    Total number of unique words is 1490
    26.3 of words are in the 2000 most common words
    38.1 of words are in the 5000 most common words
    45.3 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 05
    Total number of words is 3700
    Total number of unique words is 1421
    28.5 of words are in the 2000 most common words
    40.6 of words are in the 5000 most common words
    48.8 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 06
    Total number of words is 3684
    Total number of unique words is 1406
    26.7 of words are in the 2000 most common words
    38.1 of words are in the 5000 most common words
    46.0 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 07
    Total number of words is 3620
    Total number of unique words is 1416
    26.8 of words are in the 2000 most common words
    37.6 of words are in the 5000 most common words
    44.2 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 08
    Total number of words is 3657
    Total number of unique words is 1426
    28.4 of words are in the 2000 most common words
    40.6 of words are in the 5000 most common words
    47.7 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 09
    Total number of words is 3728
    Total number of unique words is 1397
    28.8 of words are in the 2000 most common words
    41.3 of words are in the 5000 most common words
    48.1 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 10
    Total number of words is 3694
    Total number of unique words is 1436
    27.9 of words are in the 2000 most common words
    38.3 of words are in the 5000 most common words
    46.1 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 11
    Total number of words is 3642
    Total number of unique words is 1463
    27.9 of words are in the 2000 most common words
    38.9 of words are in the 5000 most common words
    46.2 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 12
    Total number of words is 3598
    Total number of unique words is 1605
    25.8 of words are in the 2000 most common words
    35.8 of words are in the 5000 most common words
    42.3 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 13
    Total number of words is 3758
    Total number of unique words is 1435
    28.1 of words are in the 2000 most common words
    39.7 of words are in the 5000 most common words
    47.9 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 14
    Total number of words is 3692
    Total number of unique words is 1528
    27.9 of words are in the 2000 most common words
    38.5 of words are in the 5000 most common words
    46.0 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 15
    Total number of words is 3753
    Total number of unique words is 1433
    29.4 of words are in the 2000 most common words
    40.3 of words are in the 5000 most common words
    47.2 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 16
    Total number of words is 3645
    Total number of unique words is 1467
    27.8 of words are in the 2000 most common words
    38.7 of words are in the 5000 most common words
    46.6 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 17
    Total number of words is 3755
    Total number of unique words is 1243
    30.8 of words are in the 2000 most common words
    43.6 of words are in the 5000 most common words
    51.1 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 18
    Total number of words is 3795
    Total number of unique words is 1148
    32.0 of words are in the 2000 most common words
    44.9 of words are in the 5000 most common words
    50.9 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 19
    Total number of words is 3777
    Total number of unique words is 1238
    30.3 of words are in the 2000 most common words
    41.7 of words are in the 5000 most common words
    48.4 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 20
    Total number of words is 3747
    Total number of unique words is 1244
    28.0 of words are in the 2000 most common words
    39.1 of words are in the 5000 most common words
    45.7 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 21
    Total number of words is 3640
    Total number of unique words is 1488
    26.9 of words are in the 2000 most common words
    39.2 of words are in the 5000 most common words
    46.1 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 22
    Total number of words is 3662
    Total number of unique words is 1461
    27.1 of words are in the 2000 most common words
    38.5 of words are in the 5000 most common words
    45.3 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 23
    Total number of words is 3601
    Total number of unique words is 1461
    28.3 of words are in the 2000 most common words
    38.0 of words are in the 5000 most common words
    44.8 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 24
    Total number of words is 3565
    Total number of unique words is 1545
    25.4 of words are in the 2000 most common words
    37.1 of words are in the 5000 most common words
    43.3 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 25
    Total number of words is 3632
    Total number of unique words is 1490
    25.5 of words are in the 2000 most common words
    35.5 of words are in the 5000 most common words
    41.9 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 26
    Total number of words is 3499
    Total number of unique words is 1602
    23.9 of words are in the 2000 most common words
    34.1 of words are in the 5000 most common words
    41.8 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 27
    Total number of words is 3528
    Total number of unique words is 1378
    24.0 of words are in the 2000 most common words
    35.5 of words are in the 5000 most common words
    43.4 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 28
    Total number of words is 3484
    Total number of unique words is 1455
    23.4 of words are in the 2000 most common words
    33.9 of words are in the 5000 most common words
    40.5 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 29
    Total number of words is 3575
    Total number of unique words is 1364
    24.7 of words are in the 2000 most common words
    36.5 of words are in the 5000 most common words
    43.4 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 30
    Total number of words is 3525
    Total number of unique words is 1404
    24.9 of words are in the 2000 most common words
    36.2 of words are in the 5000 most common words
    43.9 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 31
    Total number of words is 3484
    Total number of unique words is 1498
    24.5 of words are in the 2000 most common words
    34.7 of words are in the 5000 most common words
    40.7 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 32
    Total number of words is 3403
    Total number of unique words is 1473
    23.8 of words are in the 2000 most common words
    34.3 of words are in the 5000 most common words
    40.2 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 33
    Total number of words is 3447
    Total number of unique words is 1485
    23.8 of words are in the 2000 most common words
    33.9 of words are in the 5000 most common words
    41.0 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 34
    Total number of words is 3389
    Total number of unique words is 1467
    22.6 of words are in the 2000 most common words
    32.1 of words are in the 5000 most common words
    38.9 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 35
    Total number of words is 3407
    Total number of unique words is 1577
    22.0 of words are in the 2000 most common words
    30.9 of words are in the 5000 most common words
    37.2 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 36
    Total number of words is 3515
    Total number of unique words is 1549
    25.5 of words are in the 2000 most common words
    37.0 of words are in the 5000 most common words
    44.6 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 37
    Total number of words is 3515
    Total number of unique words is 1684
    24.1 of words are in the 2000 most common words
    34.6 of words are in the 5000 most common words
    41.1 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 38
    Total number of words is 3338
    Total number of unique words is 1610
    23.9 of words are in the 2000 most common words
    33.4 of words are in the 5000 most common words
    40.3 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 39
    Total number of words is 3585
    Total number of unique words is 1276
    29.7 of words are in the 2000 most common words
    42.0 of words are in the 5000 most common words
    47.9 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 40
    Total number of words is 3794
    Total number of unique words is 1330
    25.9 of words are in the 2000 most common words
    38.0 of words are in the 5000 most common words
    44.6 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 41
    Total number of words is 3774
    Total number of unique words is 1371
    25.0 of words are in the 2000 most common words
    36.5 of words are in the 5000 most common words
    44.5 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 42
    Total number of words is 3572
    Total number of unique words is 1693
    22.6 of words are in the 2000 most common words
    33.3 of words are in the 5000 most common words
    40.0 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 43
    Total number of words is 3164
    Total number of unique words is 1502
    21.0 of words are in the 2000 most common words
    31.8 of words are in the 5000 most common words
    39.1 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 44
    Total number of words is 2796
    Total number of unique words is 1103
    22.7 of words are in the 2000 most common words
    35.4 of words are in the 5000 most common words
    42.1 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 45
    Total number of words is 2827
    Total number of unique words is 1155
    22.3 of words are in the 2000 most common words
    32.1 of words are in the 5000 most common words
    38.8 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 46
    Total number of words is 2760
    Total number of unique words is 1126
    23.2 of words are in the 2000 most common words
    33.0 of words are in the 5000 most common words
    39.5 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.
  • Testamentu Berria - 47
    Total number of words is 1251
    Total number of unique words is 593
    24.1 of words are in the 2000 most common words
    34.0 of words are in the 5000 most common words
    41.8 of words are in the 8000 most common words
    Each bar represents the percentage of words per 1000 most common words.